TOP 5 HABER
Whatsapp
0541 452 0 452Whatsapp İhbar Hattı

Egzersizde ısı farkının oluşmasının olumlu ve olumsuz etkileri konusunda dikkat edilmesi gereken çokça konular bulunmaktadır. Kış aylarının gelmesiyle birlikte havaların iyice soğuması acık havada sportif çalışmaların önüne geçti. Hazır kış ayı gelmiş ve tamda ortasında iken kısaca soğuk ortamdaki ısı farkının egzersizdeki performansımıza ve sağlığımıza etkilerinin ne derece önemli olduğunu kaynaklardan inceleyelim.

Genellemeye yaydığımızda çokça yaygın olmayan ve belirli bir spor disiplini ve bilinci olmayan ülkemiz toplumunda kolay yol olarak tercih edilen acık havada yürüme, koşma v.b. aktiviteler zaman zaman farklı ortam ısılarında gerçekleşmektedir. Her ortam ısısı birbirine farklılık göstermekte olup bazen çok aşırı sıcak bazende şuan da olduğu gibi aşırı derecede de soğuk olabilmektedir. Bu soğuma vücudumuzda meydana gelmesi durumuna kısaca hipodermi denir. Yani vücut ısımız 37 derecedir ve ortalama 35 derecelerin altına inmesi bizleri oldukça sıkıntıya sokmaktadır.

 

Vücut ısısı 28 derecenin altına indiği zaman, vücudun ısı kontrol merkezleri işlevini kaybeder. Merkezi sinir sistemi etkilenir. Önce üyelerde uyuşma, sonra uyku ve koma sonucu ölüm kaçınılmazdır.

 

Yukarıda bahsettiğimiz acık hava (kış aylarındaki soğuk ortam)  ya da ortam ısısının çok düşük olduğu kapalı alanlarda egzersiz yoğun hareketliliğimizden dolayı zararsız gibi görünebilir ancak;

 

Egzersiz soğuk ortamda yapıldığı zaman, vücut deri yüzeyindeki kan akımını azaltır, bu vücut ısısını koruma girişimidir.

Soğukta yapılan egzersizde kas ısısı, lokal doku viskozitesinin artışı ile, ılımlı çevreye göre düşüktür. Bu durumda performansta bozulma ve kasiskelet sisteminde yaralanma riskinde artış olabilir. Deri düzeyinde vasokonstriksiyon üyelerde hissizlik ve ince hareketleri engelleyen hantallık oluşur. Bu durumda egzersiz yapan kişide dinçlik arayışı içerisinde iken tam tersi bir etki ile karşı karşıya kalmasını sağlar.

PERFORMANS ACISINDAN DEĞERLENDİRİLDİĞİNDE

Yukarıdaki bilgileri düşündüğünüzdeŞayet egzersiz soğuk havada uzun süre devam ederse vücut soğur ve büyük olasılıkla dolaşımsolunum dayanıklılık azalır. Bu azalmanın oranı, uygulanan egzersiz protokolüne ve çevre koşullarına bağlı olarak farklılık gösterir.

Bunlardan birincisi, vücudun soğumasıyla maksimal kalp atım hızı azalır, atım hacmi artmaz, kardiyak debi düşer, zorlu egzersizi sürdürme yeteneği azalır. İkincisi, kan ısı 37 derecenin altına azaldığında iskelet kaslarına ve diğer dokulara daha az O2 sevk edilir.Buda antrenman performansını düşüreceği gibi olası sakatlanmaları da tetikler.

 

SAĞLIK AÇISINDAN

Vücut ısısı 34,5 derece altına düşerse, hipotalamus vücut ısısını düzenleme yeteneğini kaybetmeye başlar. Şayet ısı 23-25 derecenin altına düşerse bu yetenek tamamen kaybolur. Soğuk uyuklamaya neden olur ve komaya doğru gidilir. Ölüm kaçınılmazdır. Kardiyorespiratuar etkiler. Egzersiz soğuk ortamda yapıldığı zaman, vücut iç ısısını korumak için deri yüzeyindeki kan akımını azaltır, bu vücut ısısını koruma girişimidir. Deri düzeyinde oluşan vasokonstriksiyon üyelerde hissizlik ve ince hareketleri engelleyen hantallığa neden olur. Aşırı soğuğa maruz kalma hem periferik dokularda hem de yaşamı destekleyen kardiyovasküler ve solunum sisteminde potansiyel yaralanmalara yol açar. Hipoterminin en önemli etkisi kalp üzerinedir. Hipotermiden ölüm, solunum hala devam ederken kalp durması sonucudur. Soğuk hava burundan girerse çabucak ısınır, sıfır derecede giren hava akciğerlerde 30 dereceye çıkabilir. Fakat aşırı soğuğa maruz kalma solunum fonksiyonlarını etkiler; soluma oranı ve hacmi azalır.

Bunlarım hepsi sağlığınızı olumsuz yönde etkileyebilecek olası durumlardır. Bu gibi durumlarda yani ortam ısısının uygun olmadığı zamanlarda egzersiz yapmamanız ve istirahat etmeniz bence daha mantıklıdır. Ya da uygun ortam ısısı olan (yada ısınızı dengeleyebilecek ve dış ortamdan koruyabilecek özel kıyafetler giyilerek) özellikle kış aylarında ve yaz aylarının sağlığı kötü etkileyebilecek aşırı sıcak zamanlarında örneğin öğlen saat on iki civarlarında güneşin çok etkili olduğu zamanlarda kapalı ortamları tercih edebilirsiniz.  Bu konuyu genel olarak açıklamaya çalıştım. Ancak bunun birde yaş, cinsiyet ve kişinin diğer kronik veya kronik olmayan hastalıklarını hesaba katmadık.

Ülke coğrafyası genel olacak incelendiğinde ve bu ısı farklılıkları göz önünde bulundurulduğunda yukarıdaki saydığımız soğuk faktörü ne kadar egzersizi etkileyebilir diye düşünülebilir. Ancak ortam ısısından ziyade bireysel yapılan doğru kararlar ve yapılan hatalar bu farklılıkların etkilerini olumlu ya da olumsuz etkileyeceği de akıllardan çıkartılmamalıdır.


MAKALEYE YORUM YAZIN
Habere Ait Yorum Bulunmamaktadır....

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.