Whatsapp
0541 452 0 452Whatsapp İhbar Hattı
Onur  YILMAZ

Onur YILMAZ

ORDU HALKEVİ DERGİLERİNİN İÇERİK YAPISI

Sayı-2

19 Mart 1944 tarihinde basılan Ordu Halkevi Dergisinin 2. sayısı toplam 16 sayfadır. Başlamadan önce Evimiz Çalışmaları başlığı altında Ordu Halkevi’nin bir aylık süre zarfında gerçekleştirdiği faaliyetler özetlenmiş ve matbaadaki yoğunluktan dolayı 6 günlük gecikme için İtizar (özür) yazısı yayınlanmıştır.

Derginin kapak sayfasında bir Mehmetçik portresi altında aynı isimle Yekta Karamustafa’nın şiiri bulunmaktadır. 14’lü hece ölçüsüyle yazılan şiir, 2 dörtlükten meydana gelmektedir. Devamında Sadri Us’un kaleme aldığı Türk Tarihi başlıklı yazıda Türk tarihini bütüncül bir gözle ele almak gerektiği konusu işlenmektedir. Yazıya başlamadan evvel Atatürk’ün vatan kavramını tanımladığı ve daha sonraları CHP’nin parti programının birinci maddesine aldığı,  “Vatanımız, Türk Milletinin eski ve yüksek tarihi ve topraklarının derinliklerinde varlıklarını koruyan eserleriyle yaşadığı bugünkü siyasî sınırlarımız içindeki yurttur. Vatan hiçbir kayıt ve şart altında ayrılık kabul etmez bir küldür ” sözüne yer verilmiştir. Hemen ardından gelen 2. sayfada ise Türk Tarihinden Sayfalar köşesinde Halil Yalçın’ın Malazgirt adlı yazısı yer almaktadır. Malazgirt Savaşı’nı okuyucuya yaşatan bir üslupla ele alınan yazının içerisine bir de Malazgirt şiiri iliştirilmiştir.

3. sayfada Sıtkı Can’ın çok değerli bir araştırması yer almaktadır. Aybastılı İzzet Haznedar başlığı altında divan edebiyatı nazım şekilleriyle şiir yazan yerel bir şair tanıtılmaktadır. 4. sayfada yine Sıtkı Can’a ait olduğu belirtilen Çanakkale şiiri yer almaktadır. 8 beyitten meydana gelen şiirin her bir beyiti kendi arasında kafiyelidir. 5. sayfaya geldiğimizde Cumhuriyet Savcısı M. Ali Sebük’ün derginin 1. sayısında ele aldığı suçlular ve ceza konusuna devam edilmiştir. 7. sayfada Yekta Karamustafa’ya ait Ağaç ve İnsan şiiri serbest bir düzende yazılmıştır. Tekke Edebiyatı Mahsulleri köşesinde ise Murad Sükutî Karaca tarafından Meçhul Bir Şâir Âcizî tanıtılmaya çalışılmaktadır. Araştırmacının kendisinin bulup ortaya çıkardığı ve ilk defa bilgilerini yayınladığı Âcizî adlı şairin tasavvuf konulu şiirlerinden örnekler de yer almaktadır.

12312116_10153751651389269_1617099545_n

Halk ve Çocuk Terbiyesi köşesinde ise ilk sayıda yer alan Halil Gürpınar’ın 20. Asrın Başlıca Terbiye Prensipleri yazısına devam edilmiştir. Derginin 12. sayfasına gelindiğinde A. Orhan Arıtan tarafından yazılan Mefkûre adlı şiir yer almaktadır. Türklük fikrini işleyen şiir her biri kendi arasında kafiyeli 13 beyitten meydana gelmektedir. 13. sayfada yer alan İktibaslar köşesinin başlığı Türklük Fikri’dir. Dr. Mustafa Hakkı Akansel tarafından işlenen konu deneme havasında yazılmıştır. Devamında yer alan sayfada ise A. Orhan Arıtan’ın Er’e adlı 7 beyitlik şiiri bulunmaktadır. 15. Sayfada yer alan Ziraat köşesinde ise Huriye Genç isimli yazarın Fındık Kurdu başlıklı fındık kurduyla mücadele yazısı bulunmaktadır. Derginin son sayfasına gelindiğinde ise yine Genç Kalemler köşesinde Kemal Aksoy’un bir şiiri yer almaktadır. Köy Kızı adıyla yazılan şiir 14’lü hece ölçüsüyle 5 dörtlükten meydana gelmektedir. Derginin arka kapağında ise ilk sayıda olduğu gibi künye bilgileri yer almaktadır.

12311392_10153751651394269_1379459161_o

Sayı-3

19 Nisan 1944 tarihinde yayınlanan derginin 3. sayısı toplam 20 sayfadan meydana gelmektedir.  Ordu Halkevi Şubesi’nin aylık çalışmalarının özetiyle başlayan tanıtımdan sonra birinci sayfada Konuşma bölümünde Sadri Us tarafından kaleme alınan Millî İrade yazısı yer almaktadır. Yazı boyunca Ziya Gökalp’in Türkçülük fikriyatından alıntılar kurguyu oluşturmuştur. İkinci sayfa Türk Tarihinden Sayfalar köşesiyle Özü ve Sözü Temiz Bir Millet başlığıyla karşımıza çıkıyor. Halit Yalçın tarafından işlenen yazı Türk milletinin tarihi dönemlerindeki olaylardan örneklerle işlenmiştir. En son kısımda yer alan, ‘’Sağlam seciye ve sonsuz kudretin timsali olan yiğit ve kahraman ırkımızın özü kadar sözü de temiz ve açıktır: Türk dilediğini yapar’’ sözleri yazının özeti niteliğindedir.

Üçüncü sayfada Yıldönümü Münasebetiyle köşesinde İkinci İnönü başlığında Kurtuluş Savaşı’nın önemli muharebelerinden II. İnönü Muharebesi göz önüne alınarak, Türk milletinin başından geçen önemli savaşlar anlatılmış ve Atatürk’e şükranla yazı sonlandırılmıştır. Yazıyı Burhan Hanhan yazmıştır. Dördüncü sayfada ise; bir mehtap görüntüsü altında Yekta Karamustafa tarafından yazılan Kemençe adlı şiir yer almaktadır. Sanatkâr Dostum Dr. Aziz Dirim’e diye ithaf olunan şiir 14’lü hece ölçüsüyle 3 dörtlükten meydana gelmektedir.

Beşinci sayfa Cem Havzanlı’nın Ordu adlı şiiriyle kaplıdır. Sahilden çekilen küçük bir Ordu fotoğrafının altında yer alan şiirde şairin Ordu sevgisi işlenmiştir. 11’li hece ölçüsüyle yazılan şiir 5 dörtlükte meydana gelmiş olup, şair son dörtlükte Havzanlı mahlasını kullanmıştır. Altıncı sayfaya geçtiğimizde Folklor köşesinde Fevzi Güvemli’nin araştırma yazısı Uzunisa Köylerinde Fındık Toplama yer almaktadır. Fındık fotoğrafının da yer aldığı sayfada fındık toplama geleneği konuşma havası içerisinde aktarılmıştır. Yedinci sayfada Tekke Edebiyatı Mahsulleri köşesinde bir önceki sayıda yer alan Murad Sükûtî Karaca’nın Meçhul Bir Şâir Acizî konusuna devam edilmiştir. Şairle ilgili araştırması, ‘’Sevgili Anadolumuz, meçhul asker diyarı olduğu kadar da meçhul şairler diyarıdır. Onun güzel bağrında kim bilir ne kadar Acizîler gömülü’’ cümlesiyle son bulmaktadır.

Dokuzuncu sayfaya geldiğimizde Tenkitler ve Münakaşalar köşesinde Sadri Us’un kaleminden, Halkevi Dergilerinin Vazifeleri adlı yazı yer almaktadır. Ülkü dergisine cevap olarak oluşturulan yazı da Halkevi dergilerinin amacının yeni kültürü değil millî kültürü yaymak olduğu hatırlatılmaktadır. On birinci sayfada Seziler köşesinde Tenkit ve Tenkitçi başlğında Doğan Köymen’in yazısı yer almaktadır. Yazar kısa yazısında bir eserin ya da konunun incelenmesinde gözden kaçırılan unsurlara vurgu yapıyor. On ikinci sayfada A. Orhan Arıtan’ın Ziya Gökalp adlı şiiri ‘’aziz ruhuna’’ notuyla yer alıyor. Şiirin üzerinde Ziya Gökalp’in fotoğrafı yer almakla birlikte şiir, 14’lü hece ölçüsüyle 4 kıt’adan oluşmaktadır.

On üçüncü sayfada Sıtkı Can’ın Mehmet Rifat Ataoğlu başlığıyla Tetkikler köşesi yer almaktadır. Biyografik bir inceleme yazısı olarak işlenen isme yönelik tanıtımlar yer almaktadır. Ataoğlu’nun yaşamı, sanatı ve eserlerinden küçük parçalar verilmiştir. On dördüncü sayfada Hukukçu Gözü İle köşesinde Cumhuriyet Savcısı Mehmet Ali Sebük’ün Mücrimlerin Kültür Seviyesi adlı yazısı yer almaktadır. Cezaevlerinde yer alan tutukluların kültür seviyeleri ve işledikleri suçlar arasında bağlantı kurulmuştur. On beşinci sayfada Ordu İlköğretim Müfettişi Halil Gürpınar’ın Aile ve Okulda Disiplin yazısı bulunmaktadır. Başlıktan da anlaşılacağı üzere öğrencinin disiplin durumunun aile ve okul etkenleri içerisinde birbirinden bağımsız olamayacağı anlatılmaktadır.

On sekizinci sayfada Ziraat köşesinde Ziya Ekinci tarafından Soya Fasulyasının Vilayetimizdeki Ziraî Ehemmiyeti başlıklı yazı yer almaktadır. Soya fasulyası hakkında bilgiyle başlayan yazıda şehrimizde yetiştirilmesinin önemine vurgu yapılmaktadır. On dokuzuncu sayfada Zihnimi Kurcalayanlar ismiyle Selahattin Kurtuluş’a ait serbest nazımlı bir şiir yer almaktadır. Son sayfaya geldiğimizde ise R. C. Kumral isimli bir yazarın İnsanla Hayvanı Kıyaslamalar adlı derleme yazısı yer almaktadır.


MAKALEYE YORUM YAZIN
Habere Ait Yorum Bulunmamaktadır....

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.