Whatsapp
0541 452 0 452Whatsapp İhbar Hattı
O.Rüştü  BAŞ

O.Rüştü BAŞ

Dün Vatan Cephesiydi bugünkü ne?

Yıl 1946, aylardan Mayıs,  Belediye Listesinde en yüksek (3868 oy) alan Arif Hikmet Onat Belediye Başkanlığına yeniden seçiliyor. 

Yıl 1947, aylardan Eylül, Cumhurbaşkanı İsmet İnönü Ordu’ya geliyor.

Yıl 1948, aylardan Nisan,  7 Temmuz 1946’da il teşkilatı kurulan Demokrat Parti’nin il kongresine katılmak için partinin kurucularından Celal Bayar, Adnan Menderes Ordu’ya geliyor.

***

O yıllarda Ordu tam bir kültür/sanat kenti,  Halkevi her etkinlikte  ‘hınca hınç’ dolup boşalıyor.  

Ordu Milletvekili Şevket Akyazı’nın ölümü nedeniyle, 17 Ekim 1948’de ara seçimler yapılıyor.  İkisi bağımsız dört aday yarışıyor, seçimi Arif Hikmet Onat kazanıyor. Arif Hikmet Onat’ın Milletvekili seçilmesiyle boşalan belediye başkanlığına da ‘atama’ yoluyla Ali Rıza Gürsoy getiriliyor. (*)

*** 

Yukarıda yazılı olanlar kimine göre tarih; benim için ise, önünden arkasından dolaşarak yaşadığım çocukluk anılarımdan kalanlar. 

-Arif Hikmet Onat Başkan; gaz/tuz vesikayla, ekmek karneyle!

-İsmet İnönü (1945 öncesi tek parti döneminin ‘Milli Şef’i, 1946 yılı sonrasında ise çok partili demokrasimizin CumhurbaşkanıVe de 1950 Genel Seçimleri sonrasının Muhalefet Lideri!

Celal Bayar-Adnan Menderes, TBMM’de Toprak Reformu’na karşı çıkan “4’ler Takriri”nin imzacıları. Demokrat Parti sadece toprak reformuna değil; asker/sivil (devlet) bürokrasisine karşı çıkanların da partisi…

Fevzi Boztepe, o yıllar İstanbul Şehir Tiyatroları Muhasebecisi… Ordu’dan her İstanbul’a giden; döndüğünde Fevzi Boztepe’nin iyiliklerini saymakla bitiremiyor!

1948 ara seçimlerinde, bağımsız milletvekili adayı Fevzi Boztepe, 1950 seçimlerinde Demokrat Parti’nin listesinde 1’nci sırada. Sigarayı 5 kuruşa içireceğini söylediği zaman alkışlanan, kürsü konuşmasını bitirdikten sonra, kasketlilerin omzunda Milletdüzü’nde dolaştırılan da Fevzi Boztepe! 

Milletdüzü’nde kurulu kürsü, seçime katılan her partinin kürsüsü. Örneğin saat 10’da Demokrat Parti mitingini yapıyor; saat 14’de (Cumhuriyet) Halk Partisi… 

İki dönem Belediye Başkanlığı, ara seçimlerde de milletvekili olan Arif Hikmet Onat o gün kürsüde konuşurken, kalabalık arasından bir ses, (gazı/tuzu/vesikayı/karneyi) hatırlatıyor. Arif Hikmet Onat’ın dediği hâlâ tüm tazeliği ile belleğimde:

 “5 kuruş vermişler; bağırıyor… 10 kuruş verin sussun!”

***

Uzatmayalım,  İkinci Dünya Savaşı galipleri  “müttefiklere”, Marşal Yardımı göndermeye başladı. Bir çuval (80 kg.) buğday 20 lira (o da nakliye parası olarak alındı)!  Tarlalar boş kaldı, ekip/dikmeyi bırakanlar kırsaldan kentlere göçe başladı: Hazine arazileri (Ordu gibi sahil kentlerinde) kumsallar işgal edildi. Bir gecede (Gece)kondular kuruldu.  Vatan Caddesi gibi (uçak inecek) bulvarlar açıldı. O yıkımda tarih ve kültür hazinelerinin üzerinden silindirler geçirildi. Devletin kasasındaki para 4-5 yılda çarçur edildi, suyu çekildi! Çivi/demir karaborsada satılmaya başladı. Karaborsacılarla mücadele için “Milli Koruma Kanunu” çıkarıldı. Köylüden aldığı tereyağını 18’e değil de 20 liraya satan cezalandırıldı. Kasketliler, sigaranın paketini artık 5 kuruşa değil, tanesini 5 kuruşa içmeye başladılar. 

*** 

İşte o hal ve şartta iktidar, iktidarını sürdürebilmek için, olağanüstü tedbirler almaya başladı. Vatan Cephesi kuruldu. Vatan Cephesine girenlerin adları her akşam devlet radyosundan duyuruldu. Vatan Cephesine girmeyenler, Nazım’ın dediği gibi söyleyelim; “Vatan hainliğine devam ediyordu, hâlâ!”

***

Evet mi, Hayır mı?

Evvetci cenahın hayırcılar için söylediklerini her duyduğumda irkiliyor;  yıllar öncesine ister istemez böyle kasvetli yolculuklar yapıyorum.

 ***

(*) İbrahim Dizman, “Ordu’nun 20. Yüzyılı”. Ordu Belediyesi Yayınları.


MAKALEYE YORUM YAZIN
Habere Ait Yorum Bulunmamaktadır....

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.