OLAY 26 SOL
Whatsapp
0541 452 0 452Whatsapp İhbar Hattı
O.Rüştü  BAŞ

O.Rüştü BAŞ

Satır aralarını da okuyun

1933 yılında temel ihraç ürünlerinden elde edilen dövizin yüzde 10’u fındıktandı. Bugün ilk 10’u kaybettik.

Kurultaylar, birlikler derken lisanslı depoculuğa kadar geldik.

Cumhuriyet yazarı Mustafa Ekmekçi, zaman zaman “Ayrıntı”nın konuğu oluyor. Rahmetli şöyle derdi: “…yazdıklarımın satır aralarını da okuyun”!

10’nuncu Fındık Kurultay’ı Başbakan İsmet Paşa’nın (26 Ekim 1933) konuşmasıyla açılır.

İsmet Paşa şöyle der:

“Mahsulün kıymetinin tutmasında yalnız satışlar değil (buraya dikkat) devletin piyasaya müdahale edip, tedbir almış olmasının da esaslı bir tesiri ve faydası olduğu kanaatindeyim.”

 O yıllar “kapalı ekonomi –feodal, kapitalizm öncesi” ya da “devletçi ekonomi –katı devletçilik) tartışılmıyordu. Türkiye savaştan çıkmış, (makineli tarım yapılmadığı için) tarımı ilkel, dolayısıyla “devlet müdahalesi” kaçınılmazdı.

Uzatmayalım, “karma ekonomi” Kooperatiflerin ve Birliklerin kurulmasıyla, bugünlere gelindi. “Ürün serbest piyasa ekonomisine” teslim edildi, devlet müdahalesi geri plana itildi. Artık tarımın maliyeti yüksek! Kırsalda yaşayanlar tarım alanlarını bırakıp kentlerin varoşlarına yerleşmeye başladı. İşsiz güçsüz takımına katılanların sayısı da arttı. Ekmeğini yurtdışı pazarında satan hemşerilerimizi de bu listeye dâhil edebilirsiniz.

***

Eğri oturup doğru konuşalım.

TMO pazarda denge unsuru değildir. İç piyasada tüketilmek için ha buğday depolamış, ha fındık; satış ofisleri yoktur.

Pazar, üç firmanın eline geçmiştir. ( Kapitalizmin/emperyalizmi dedikleri de budur) Dahası karteller pazarı kontrol eder hale gelmiştir.

 ***

Ali Ekber Yıldırım Dünya Gazetesi’ndeki köşesinde bakın bu konuya nasıl açıklık getiriyor:

“(İtalyan) Ferrero fındıkta en büyük alıcı durumuna geldi. İkinci sırada Singapur merkezli Olam (Pro) Gıda. Üçüncü sırada ise Cüneyt Zapsu’nun şirketi Balsu Gıda.

Yıldırım devam ediyor;

 “Fındık üretimini Ferrero’ya veya başka şirketlere bırakırsanız, yarın üretici devre dışı kalabilir, Ülke devre dışı kalabilir. Fındığı üreten, satan, ihraç eden ve alan aynı firmalar olur. Karadeniz’in fındık üreticisi ise onların bahçesinde, fabrikasında işçi olur.”

***

İsmet Paşa ne diyordu:

“Bu yıl fındık geçen seneki mahsulden daha çok olduğu halde piyasada daha fazla tutuldu. Bununda sebebi yukarıda söylediğim gibi alıcılarımızın daha müsait olması ve  (buraya dikkat!) devletin aldığı tedbirler neticesidir.

***

Bu bahis epey uzun…

Mustafa Ekmekçi’nin dediği gibi; siz yine satır aralarını okumaya devam edin!


MAKALEYE YORUM YAZIN
Habere Ait Yorum Bulunmamaktadır....

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.